ԵՎՐՈՊԱԿԱՆ ԱՆԿԱԽ ԱՄՍԱԳԻՐ
ՀՐԱՏԱՐԱԿՎՈՒՄ Է 1999թ. ՊՐԱՀԱՅՈՒՄ
21 սեպտեմբերի, 2018
Կյանքը գնում է, ՕՐԵՐՆ են մնում     Život běží, DNY zůstávají.     Life passes, DAYS remain     Жизнь проходит, ДНИ остаются

Հրանտ Դինքի հիշատակին

19 հունվարի, 2017 | 10:01

Տինք՝ 10-րդ տարելից

hrant dink_2Երթալով աւելի ու աւելի անխուսափելի կը դառնայ Տինքի ոգեկոչումը։ Դատելով անոր մահուան 10-րդ տարելիցին նուիրուած ձեռնարկներու քանակէն, կը հասկցուի անոր թողած ժառանգութեան այժմէականութիւնը, անոր բազմանշանակ կարեւորութիւնը։ Ժամանակները դաժան են՝ սեւ, անարդարութիւնները՝ անհամար, մարդկային յարաբերութիւնները՝ խանգարուած, մեքենայացած։ Իր մահէն տասը տարի ետք Տինք դարձաւ Թուրքիոյ ժողովուրդներուն եւ ազգութիւններուն ազատագրութեան բազմանշանակ խորհրդանիշը՝ խօսքի, մտածումի, գործի, լրագրութեան, մարդասիրութեան, ազատութեան։ Սպաննուեցաւ իր ղեկավարած թերթին՝ «Ակօս»-ի խմբագրատան մուտքին։
Թուրքիոյ մէջ՝ ժխտուած, թաքնուած, լռութեան մատնուած ժողովուրդներուն ձայն տուաւ, լեզու, դէմք, գոյութիւն… ճշմարտութիւն։ Այսպէս՝ հայ, քիւրտ, լազ, ասորի, ալեւի, եզտի … բոլորը իրենք զիրենք վերագտան Տինքի գործունէութեան, ժառանգութեան մէջ։
«Ակօս»-ը եւ «Հրանդ Տինք Հիմնադրամ»-ը շարունակեցին անոր գործունէութիւնը, ընդլայնեցին։ Իսլամացուած Հայերէն, հայկական կալուածներու պաշտպանութենէն, եկեղեցիներու վերաշինութենէն՝ մինչեւ Հայաստան-Թուրքիա քաղաքացիական ընկերութիւններու շփումներ եւ մշակութային իրաւունքներու պաշտպանութիւն, հայերէնի դասաւանդութիւն, գիրքերու հրատարակութիւն։
Տինքի յայտնուելով՝ կիսադարեան Հայ դատի պայքարը ստացաւ նոր թափ ու հնչողութիւն։ Գրաւեց սիրտը թուրք քաղաքացիական եւ մարդկային իրաւունքներու պաշտպան անձերուն եւ կազմակերպութիւններուն։ Հարցը սեւեռեց Թուրքիոյ քաղաքական դասուն եւ լրասփիւռներուն ուշադրութիւնը։ Ոչ ոք կ՚երեւակայէր, թէ Թուրքիայէն պիտի բարձրանար ժխտողականութեան սառցալեռը կոտրող հերոսը։ Հակառակ իր խաղաղասէր եւ հաշտարար կեցուածքին, աւելի սուր ու հատու էին անոր խօսքերը։
Միջազգային մակարդակին՝ պետութիւններ, որոնք Թուրքիան կը դիտէին իբրեւ տնտեսական հսկայական շուկայ, զայն կ՚ընդունէին իբր դաշնակից ՕԹԱՆ-ի, իբր իսլամ ժողովրդավարութեան տիպար, ժողովուրդներու եւ կրօնններու գոյակցութեան օրինակելի կերպար, Եւրոպական Միութեան լիարժէք անդամ դառնալու արժանի, զբօսաշրջութեան ասպարէզ, տեսան միւս երեսը՝ բռնատիրական, ցեղասպան, կեղեքող, մշակութային ժառանգութիւնները իւրացնող, քանդող, մարդկային իրաւունքները ոտնահարող։ Անոր դատավարութիւնը ապացուցեց Թուրքիոյ մէջ գաղտնի պետութեան ծալքերը։ Անոր դաւադիր ու ոճրագործ դիմագիծը ծնունդ տուաւ Տինքի բազմաթիւ հետեւորդներու, ինչպէս՝ Փայլանը, Նոր Զարթօնքի տղաքը… շարքը երկար է. եւ… բոլոր անոնք, որոնք մութին մէջ կորսուած էին՝ արթնցան, իրենց հայկական ինքնութիւնը վերահաստատելու քաջութիւն ձեռք բերին, կազմակերպութիւններ, միութիւններ ստեղծեցին…։ Այդ ինքնավստահութեան, վերադարձի, ազգային գիտակցութեան ալիքը հասաւ նաեւ Սփիւռք։ Իր անունով բացուեցաւ դպրոց, որ սակայն դեռ յատուկ ուշադրութեան կը կարօտի։ Եւ ահա Տինք այդպէսով ցոյց տուաւ նաեւ սփիւռքահայութեան եւ Հայաստանի թերի երեսը։ Պոլսոյ «Հրանդ Տինք» դպրոցը կ՚ընդունի մեծ մասամբ հայաստանցի գաղթականներու երախաներ. ի՜նչ ճակատագիր։ Իսկ Փարիզի շրջանինը կը կարօտի նեցուկի, նպաստի, զորս Ֆրանսահայերը ցայսօր անզօր գտնուած են հայթայթելու։
Ժ.Չոլաքյան

«Նոր Յառաջ»


Առնչվող նյութեր
1. «ՈՎ ՄԱՐԴԿԱՅԻՆ ԱՐԴԱՐՈՒԹԻՒՆ…» ԹՈՒՐՔԻԱՆ «ՄՏԱՀՈ՜Գ» Է ԿՈՏՈՐԱԾՆԵՐՈՎ…
2. ԹՈՒՐՔԻԱ. ԿԻՆՈՌԵԺԻՍՈՐ-ԱՐՏԱԴՐՈՂ՝ ԱՐԱՄ ԳՅՈԻԼՅՈՒԶԸ ՈՉ ԵՎՍ Է
3. Ոստիկանները բաց են թողել Կարո Փայլանին
4. Արա Գյուլերի թանգարան Թուրքիայում
5. Նախիջևանի սահմանը՝ Հայաստանի դեմ երկրորդ ճակատ. քննարկումներ Երեւանում
6. Կարո Փայլանն ու Մարգար Եսայանը ընտրվեցին Թուրքիայի խորհրդարանի անդամ
7. Թուրքիայում համացանցով կարող ես պարզել նախնիներիդ ազգությունը
8. Պոլսոյ Կուսակալութիւնը Անվաւեր Նկատեց Պատրիարքի Տեղապահին Ընտրութիւնը
9. «Մեր Մարտին Լյութեր Կինգը» . Հրանտ Դինքի հիշատակի խնկարկումը
10. Ֆէթհիէ Չեթինի խօսքը Հրանդ Տինքի 11րդ Տարելիցին առթիւ

Մեկնաբանություն

© ORER.CZ 2003-2012, ORER.EU 2012-2018
Մեջբերումներ անելիս հղումը OՐԵՐԻՆ պարտադիր է:
Կայքի նյութերի մասնակի կամ ամբողջական հեռուստա-ռադիոընթերցումն առանց հղման արգելվում է: